Ayıplı Mal ve Hizmet Nedir?
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK) kapsamında; sözleşmede kararlaştırılan nitelik veya miktara aykırı olan, amacına uygun kullanılamayan ya da tüketicinin haklı olarak beklediği faydayı sağlamayan ürün veya hizmet ayıplı sayılır. Tüketici hukuku avukatlığı hizmetlerimiz için tıklayın.
- Açık ayıp: Teslim veya hizmet anında fark edilebilen kusur. Teslimden itibaren 30 gün içinde satıcıya bildirilmelidir.
- Gizli ayıp: Sonradan ortaya çıkan kusur. Fark edildiği tarihten itibaren 2 yıllık zamanaşımı süresi içinde talep edilebilir.
Günlük örnekler: 1 ay içinde arıza yapan telefon, hatalı yapılan araç tamiri, kusurlu yapı malzemesi, yanlış dikilen kıyafet.
Tüketicinin Seçimlik Hakları Nelerdir?
Ayıplı ürün veya hizmetle karşılaşan tüketici aşağıdaki 4 haktan birini seçmekte özgürdür:
- ✅ Sözleşmeden dönme (Bedel iadesi): Ürünü iade ederek ödediğiniz tutarın tamamını geri alabilirsiniz.
- ✅ Ayıp oranında bedel indirimi: Ürünü elinde tutup kusur oranında indirim talep edebilirsiniz.
- ✅ Ücretsiz onarım: Satıcıdan/üreticiden masrafsız tamir talep edebilirsiniz.
- ✅ Ayıpsız misli ile değiştirme: Aynı ürünün kusursuz olanıyla değiştirilmesini isteyebilirsiniz.
⚠️ Satıcı seçimlik hakkı reddederse veya makul sürede yerine getirmezse Tüketici Hakem Heyeti'ne başvurabilirsiniz.
İnternet Alışverişlerinde Cayma Hakkı (14 Gün Kuralı)
Mesafeli sözleşmelerde (internet, telefon alışverişleri) tüketici, herhangi bir gerekçe göstermeksizin 14 gün içinde cayma hakkını kullanabilir.
- Sürenin başlangıcı: Ürünün teslim alındığı gün
- Bildirim yöntemi: E-posta, çağrı merkezi veya yazılı form; tüm kanallar geçerlidir.
- Kargo ücreti: Satıcı sözleşmede aksi belirtmemişse, iade kargo ücreti satıcıya aittir.
Cayma hakkının geçerli olmadığı ürünler:
- Kişiye özel üretilen ürünler (özel beden/renk vb.)
- Açılmış sesli/görsel kayıtlar ve yazılımlar
- Dijital içerikler (indirme başlandıysa)
- Çabuk bozulan veya son kullanma tarihi geçebilecek mallar
Kayseri Tüketici Hakem Heyeti Başvuru Süreci
Tüketici Hakem Heyeti, mahkemeye gitmeden uyuşmazlıkları çözüme kavuşturan ücretsiz bir yoldur. Başvuru sınırları her yıl güncellenir.
💡 2025 Sınırları (Güncel):İlçe Hakem Heyeti (daha düşük tutar) veya İl Hakem Heyeti (daha yüksek tutar) yetkilidir. Sınır aşılırsa Tüketici Mahkemesi'ne başvurulur.
e-Devlet üzerinden başvuru adımları (TÜBİS):
- e-Devlet'e giriş yapın → "Ticaret Bakanlığı Tüketici Bilgi Sistemi (TÜBİS)" aratın.
- "Tüketici Hakem Heyeti Başvurusu" sekmesini seçin.
- Kayseri İl veya İlçe Hakem Heyeti'ni seçin.
- Şikâyet konusunu, taleplerini ve belgelerini (fatura, fotoğraf, yazışma) yükleyin.
- Başvurunuzu onaylayın; başvuru numaranızı kaydedin.
Karar genellikle 3-6 ay içinde çıkar ve her iki taraf için bağlayıcıdır. Karara uymayan taraf aleyhine icra takibi başlatılabilir.
Tüketici Mahkemesi ve Avukatın Rolü
Hakem heyeti parasal sınırını aşan uyuşmazlıklarda (örneğin ayıplı araç veya konut alımı) Tüketici Mahkemesi'ne başvurulur.
- Tüketici mahkemelerinde de dava açmadan önce zorunlu arabuluculuk aşamasından geçilmesi gerekmektedir.
- Araç değer kaybı, gizli ayıp veya teknik inceleme gerektiren davalarda bilirkişi raporu belirleyici olur.
- Yüksek meblağlı davalarda uzman bir avukat, bilirkişi atanmasını takip ederek en doğru tazminat miktarının belirlenmesini sağlar.
Sık Sorulan Sorular
İkinci el araç alımında tüketici hakları geçerli mi?
Satıcının galericiden veya bir şirketten satın aldıysanız Tüketici Kanunu geçerlidir. Şahıstan şahısa satışlarda ise Borçlar Kanunu uygulanır ve seçimlik haklar daha sınırlı olabilir.
Hakem heyeti kararına itiraz edilebilir mi?
Evet. Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde kararın verildiği yerdeki Tüketici Mahkemesi'ne itiraz edebilirsiniz. Mahkeme kararı ise kesindir.
Cayma hakkını kullandım ama ürünü geri almıyorlar, ne yapabilirim?
14 günlük cayma bildirimini yazılı olarak (e-posta, kayıtlı posta) yapmış olmanız yeterlidir. Satıcı ürünü geri almak zorundadır. Hakem Heyeti'ne veya Tüketici Mahkemesi'ne başvurabilirsiniz.
Garantili ürün kaç kez servise giderse değiştirilir?
Garanti süresi içinde arıza nedeniyle yılda 4 kez veya toplam 6 kez servise giren ya da her seferinde 20 iş günü üzerinde serviste kalan ürünlerde değişim, para iadesi veya indirim talep edebilirsiniz.
Uzman Desteğe İhtiyacınız mı Var?
Yüksek meblağlı ayıplı mal uyuşmazlıklarında hak kaybı yaşamamak için uzman tüketici avukatı ekibimizden destek alın.